Κριτική για Το Στέρεο Βήμα της Αντιγόνης, του Τάσου Μακράτου

Από την Dr. ιστορικής μουσικολογίας-πιανίστα Δήμητρα Χόνδρου

Παρακολουθήσαμε τη Δευτέρα 18 Μαΐου στο θέατρο Αλκμήνη, το πρωτότυπο θεατρικό έργο του Τάσου Μακράτου Το Στέρεο Βήμα της Αντιγόνης. Ο Μακράτος, πολυσχιδής προσωπικότητα και πολυπράγμων ερευνητής, βραβευμένος λογοτέχνης, ποιητής και δραματουργός, με ευρύτατο γνωσιακό πεδίο που εκτείνεται από την εφαρμοσμένη πλευρά των θετικών επιστημών μέχρι την εν τω βάθει σπουδή και μελέτη κειμένων που ανήκουν στον Ελληνικό και Γαλλικό Μεσαίωνα, μας παρουσίασε το νέο του πνευματικό παιδί. Το έργο, ένα ψυχογράφημα χαρακτήρων και καταστάσεων, αποτυπώνει τη σύγχρονη εκδοχή της σοφόκλειας Αντιγόνης, που δε διστάζει να ορθώσει το ανάστημά της απέναντι στην οικογένειά της, για να υπερασπιστεί με σθένος και πάθος αυτό που θεωρεί δίκαιο και φυσικά να πληρώσει το βαρύ τίμημα.

Η δραματουργία εκτυλίσσεται γύρω από τη φαινομενικά ήρεμη και τακτοποιημένη ζωή μιας μεσοαστικής οικογένειας στο Σικάγο των ΗΠΑ, όταν ένα απρόσμενο γεγονός διαλύει τις υπάρχουσες αλλά εύθραυστες ισορροπίες. Ανομολόγητα μυστικά αποκαλύπτονται, τραντάζοντας τις σχέσεις και σοκάροντας το ακροατήριο. Έντονα συναισθήματα εναλλάσσονται, δημιουργώντας την αίσθηση της ψυχικής κόπωσης. Η Κάθρην (Αλεξανδρα Καραβιώτη), στέκεται ακλόνητη σαν άλλος κυματοθραύστης μπροστά στην τρικυμιώδη αποκάλυψη του πλέον αλλόφρονος αδελφού της Μπομπ (Γρηγόρης Κεδρηνός): επιστρέφοντας νωρίτερα από το συνηθισμένο στο σπίτι, βρήκε τη σύζυγό του Μαίρυλιν να τον απατά, την έσφαξε με μαχαίρι και την έβαλε στον καταψύκτη. Άλλη καταιγιστική αποκάλυψη συνιστά το γεγονός πως ο σύζυγός της Μπρους (Περικλής Λεβαδιώτης), έχει συνάψει παράνομο δεσμό με την εξαδέλφη της Κάθρην Φαίη (Μιλένα Παρθενίου) και θεία των παιδιών τους Λιζ (Παρασκευή Αργυριάδη) και Χάρι (Γιώργος Γαβαλάς), τα οποία σημειωτέον πηγαίνουν ακόμα σχολείο. Το τελειωτικό χτύπημα έρχεται όταν μαθαίνουμε πως η Λιζ είχε ερωτική σχέση με τον πολυαγαπημένο θείο της Μπομπ…

Η Κάθρην στην προσπάθειά της να βρει λύση, φυγαδεύει τον αδελφό της σε μία φίλη της. Μαθαίνουμε πως η Μαίρυλιν βρέθηκε νεκρή. Ο Μπομπ μην αντέχοντας άλλο, αυτοκτονεί. Η Κάθρην τηλεφωνεί στην αστυνομία. Την επόμενη μέρα, δύο αστυνομικίνες (Δέσποινα Μαζαράκη και Βερα Θεοδωρίδου) συλλαμβάνουν την Κάθρην ως συνεργό στον φόνο. Η Φαίη, ο Μπρους και η φίλη της, την πρόδωσαν, ο καθένας για τους δικούς του ιδιοτελείς λόγους…

Ο σκηνοθέτης Δημήτρης Κοντοδήμος, δημιούργησε σιωπηλά και σκοτεινά εμβόλιμα επεισόδια, που έδωσαν τον απαιτούμενο χρόνο στο κοινό να αφουγκραστεί και να κατανοήσει τα συγκλονιστικά τεκταινόμενα. Σε αυτό συνέβαλαν τα λιτά σκηνικά της Μπέττυ Λυρίτη, η απουσία χρώματος (μαύρο) στους τοίχους και στο πάτωμα, ενώ τα κοστούμια αποτύπωσαν τη σύγχρονη καθημερινότητα.

Ξεχωρίσαμε τη συγκλονιστική ερμηνεία του Κεδρηνού, ο οποίος εξομολογούμενος στην αδελφή του σε ένα αδιάκοπο crescendo το καθαυτό έγκλημα και τις ψυχικές μεταπτώσεις που το συνοδεύουν - πριν, κατά τη διάρκεια και μετά, σκιαγράφησε πλήρως τις δικλείδες ασφαλείας του ανθρώπινου μυαλού, που οδηγείται σε παραφροσύνη εξ’ αιτίας του ότι δεν μπορεί να δεχτεί την επονείδιστη πράξη (Ύβρις–Άτη-Νέμεσις-Τίσις). Άκρως καθηλωτική ήταν η ερμηνεία της Καραβιώτη, η οποία μπορεί να σωριάζεται από τα χτυπήματα της μοίρας, αλλά στο τέλος αποδέχεται με στωικισμό όσα βρίσκονται εκτός ελέγχου της. Η ηθοποιός, απέδωσε όλες τις ψυχολογικές αποχρώσεις του απαιτητικού ρόλου της με απαράμιλλη εκφραστικότητα - άλλοτε δυναμικά κι άλλοτε συγκινητικά. Η Παρθενίου, υποδύθηκε με απόλυτη φυσικότητα και πειστικότητα τον άκομψο ρόλο της, προσδίδοντάς του την απαιτούμενη συναισθηματική αδιαλλαξία, ενώ ο Λεβαδιώτης αξιοποίησε τη μικρομιμική, μεταφέροντας sans paroles τον εσωτερικό του κόσμο.

Πρόκειται για ένα αξιολογότατο έργο, τόσο από πλευράς δραματουργικής σύλληψης όσο και ερμηνείας. Ευχόμαστε να επαναληφθεί στο μέλλον.